Trend polegający na podkreślaniu ekologiczności usług i produktów jest powszechny i obejmuje również wino, czego dowód stanowi wyodrębnienie nowej kategorii trunków określanych jako naturalne albo też domowe. Czym się one charakteryzują i odróżniają od pozostałych gatunków? Gdzie i jakimi sposobami są wytwarzane? Jakie kryteria muszą zostać spełnione, aby dany wyrób został przydzielony do tej grupy? Poniżej odpowiadamy na te i inne pytania związane z tematem.
W odróżnieniu od innych typów wino naturalne nie podlega żadnym określonym regulacjom. Należy także odróżnić je od wariantów ekologicznych czy biodynamicznych, które już są objęte ściśle wskazanymi zasadami. Jego definicja jest umowna, a nie oficjalna również dlatego, że nie istnieją zestandaryzowane certyfikaty pozwalające na atestowanie produktów. Praktyka pozostaje jednak taka, że do omawianej kategorii zalicza się trunki wytwarzane ze szczepów pochodzących z winnic znajdujących w niedalekiej odległości od punktu sprzedaży. W tym przypadku właśnie lokalność odgrywa ważną rolę, m.in. ze względu na chęć uproszczenia do maksimum procesów transportu i dystrybucji.
Innym nieoficjalnym kryterium stosowanym do definiowania wina naturalnego są wykorzystywane procedury wytwórcze. Przyjmuje się, że w tej grupie znajdują się wyłącznie trunki powstające w sposób nieinterwencyjny, w ramach spontanicznej fermentacji. Brakuje tu miejsca na zaawansowane procedury technologiczne i pełną automatyzację czynności – chodzi o to, żeby proces wytwarzania napoju z winogron był możliwie jak najbardziej organiczny.
Aspektem wyróżniającym wina naturalne jest często anonimowe pochodzenie. Są tworzone w niewielkich, lokalnych piwnicach, z daleka od nastawionych na masową produkcję, komercyjnych winnic prowadzonych przez rozbudowane przedsiębiorstwa. W tym przypadku docenia się charakterystykę szczepu i terroiru oraz kunszt konkretnego winiarza, który wkłada pasję i serce w wytworzenie swojego trunku. To on odpowiada za selekcję i pozyskiwanie winogron, które powinny być zbierane ręcznie lub pochodzić z upraw ekologicznych bądź biodynamicznych, a następnie nadzoruje produkcję.
Również sam proces wytwórczy jest maksymalnie uproszczony i pozbawiony wszelkiego rodzaju dodatków, które stosuje się powszechnie w masowym winiarstwie. Zgodnie z tymi zasadami, rezygnuje się z użycia:
Co istotne, pomimo braku tych składników w organicznym procesie fermentacji dochodzi do naturalnego wydzielania się zarówno siarczynów, jak i drożdży, co przekłada się na mętność napoju. Nieinterwencyjna produkcja sprawia, że powstające wino odzwierciedla specyfikę szczepu oraz warunki geologiczne i klimatyczne, w jakich dojrzewa. Przekrój charakterystyki trunków z tej kategorii jest więc szeroki i obejmuje zarówno warianty owocowe, jak i z przewagą kwasowości. Różnorodne jest również zabarwienie, które może być w zasadzie dowolne, począwszy od białego, poprzez różowe, skończywszy na czerwonym.
Co interesujące, naturalne wino zrodziło się na bazie sceptycznego podejścia do beczkowania. Co do zasady, miłośnicy organicznej produkcji starają się odchodzić od tej metody i sięgają po inne sposoby, np. fermentację w umieszczonych w glebie amforach z gliny (takie techniki stosuje się w Gruzji) czy nalewanie do butelki nie w pełni sfermentowanego soku (Francja), w efekcie czego powstaje lekko musujący napój o bliżej nieokreślonej charakterystyce, którą można poznać dopiero po otwarciu.
Wina naturalne stanowią prawdziwy fenomen ostatnich lat. Popyt na nie rośnie bardzo dynamicznie, w efekcie czego czerpać inspirację z tej metody wytwarzania trunku winnego zaczynają również duże przedsiębiorstwa, reklamując swoje wyroby jako organiczne czy domowe. To najlepszy sygnał pokazujący, że nurt produkcji zgodnej z założeniami entuzjastów naturalności staje się coraz bardziej powszechną praktyką, która rozprzestrzenia się w szybkim tempie.
Jest 42 produktów.
Bezalkoholowe wino Bodegas Mureda Rodolia Merlot 0% to ekologiczne czerwone wino bez zawartości alkoholu, produkowane przez hiszpańską winnicę Mureda, największą w Europie posiadającą certyfikaty do produkcji ekologicznych win.
Mamy tutaj fanów wina eko?
Czerwone cuvee z biodynamicznej winnicy Meinklang. Soczyście i intrygująco.
Kalabryjskie Magliocco czyli szczep będący raczej częścią kupażów, tutaj w wersji solo i naturalnej, z 15-letnich nasadzeń na wysokości 400 metrów n.p.m. Napędzany owocem i taniną, wspaniały w kuchni. Minimalne siarkowanie, na niemal niezauważalnym poziomie.
Tragolargo tinto to rustykalna, śródziemnomorska czerwień z oparta na szczepie Monastrell, winorośli typowej dla regionu Alicante. Przyjazna, łatwa i zdolna do przekazania charakteru odmianowego. W tej cenie mistrzostwo!
Naturalne, emiliańskie Lambrusco o uroczej nazwie Scaramúsc, nawiązującej do postaci komicznej z Commedia dell’Arte, przedstawiającej pochodzącego z Neapolu żołnierza-samochwałę. A tu jest się czym przechwalać, bo to pełne owocu, soczyste i oczywiście musujące wino stworzone z gron Lambrusco Grasparossa (ciemny kolor i garbniki), Lambrusco di Sorbara (lekkość i elegancja) i Lambrusco Salamino (słodycz). Niskie zbiory, niewielka produkcja (3800 butelek) i porywająca jakość. Pijcie z przyjaciółmi!
Przeurocze, naturalne Cabernet Franc 'chodzące' w kategorii lekkopółśredniej. Saint-Nicolas-de-Bourgueil w genialnej interpretacji, piorunująco szybko znikające z butelki. Pijcie lekko schłodzone!
Założona przez Graziano Pra i jego dwóch braci Flavio i Sergio na początku lat 80. Mała Winnica w Monteforte d'Alpone przez lata zdobyła szacunek i uwagę zarówno krytyków, jak i entuzjastów win tego regionu. Tutaj przykład klasycznej Valpolicelli.
Kékfrankos to odmiana przynależna do Sopronu, tutaj ma swoje źródło, zaś Balf to mała wioska nad jeziorem Nezyderskim, gdzie znjadują się liczne źródła termalne. Wkrótce po upadku żelaznej kurtyny ojciec Franz Weninger zainteresował się winnicami za granicą Węgier, a teraz Franz junior czerpie dziś z tej decyzji zyski, produkując tutaj Kékfrankos (czyli austriacki Blaufränkisch). Stylistycznie dość podobne do swoich towarzyszy z Burgenlandu, ale ze względu na różne terroir mają swój własny charakter.
Przeurocze, cudownie pachnące i do przesady smaczne Bordeaux na bazie Merlot i Cabernet Franc. Natura potrafi się odwdzięczyć za szacunek.
Wino Samsara produkowana jest w Escaladei, w samym sercu Prioratu. Przystępne, nowoczesne wino, przybliża światu tę apelację, oferując świeżość, owocowość i mineralność.
Blaufränkisch (65%) i Syrah, rocznik 2019 czyli zdecydowanie najwspanialszy rok (wraz z 2017) dekady na Spitzerbergu. Imponujące i uwodzicielskie wino, pełne finezji i kuszącej kulinarnie kwasowości.
Wystrzałowe Dolcetto. Młodzieńcze, ze średnimi taninami i owocem borówki, ale z dobrą równowagą między dojrzałością owoców i kwasowością. Świeży i soczysty styl.
Kupaż dwóch uzupełniających się odmian śródziemnomorskich z 50-letnich krzewów. Sumoll dającego dzikość, rustykalność, finezja i genialną kwasowość oraz Garnatxy dodającej winu krągłości, elegancji i jedwabistości. Doskonała kompozycja!
Blaufränkisch pięknie pokazujący różnorodność gleb w regionie Mittelburgenland: np. glinę i wapień – a tym samym głębię i delikatność w kieliszku. Grona zbierane z około 30 parceli, gdzie winorośl ma od 5 do 35 lat. Beztroskie wino na każdy dzień i każdą okazję.
Czerwona Loara to królestwo szczepu Cabernet Franc. A Thierry Germain uchodzi za jednego z najlepszych w tym regionie. Po wizycie w Wachau w 2005 roku 'nawrócił' a właściwie odwrócił od nadmiernego stosowania beczek. Dodatkowo przekonał się do upraw biodynamicznych ( posiada certyfikat ).
Wino zwiewne, zmysłowe, urzekające ...
Ponzichter to nazwa niemieckojęzycznej mniejszości winiarzy z regionu Sopron. Węgrzy tak nazywali niemieckich winiarzy, ponieważ między rzędami winnymi uprawiali warzywa, głównie fasolę. To wzbudziło zainteresowanie Weningerów również z punktu widzenia biodynamiki. Po pierwsze, jeśli był zły rocznik, rolnicy wciąż mieli co jeść. Jednak po drugie, fasola zalicza się do roślin strączkowych, a zatem mają zdolność asymilacji azotu z powietrza do gleby. Podczas gdy dzisiaj ciężko pracujemy, aby osiągnąć równowagę w uprawie winorośli, oni po prostu to zrobili. Zweigelt, Pinot Noir, Blauränkisch i Cabernet Franc z winnic w Austrii i na Węgrzech. Smakowity i soczysty!
Alessandrino to ekscytujące naturalne wino w przystępnej cenie. Zawierające 80% Barbery, uzupełnione zdrową dawką Dolcetto i odrobiną Croatiny. Rezultatem jest energetyczne, świeże i soczyste wino, które w nosie ukazuje dojrzałe wiśnie i nieco dymnych aromatów. Podniebienie jest soczyste, pełne owoców z nutami dymu i dziczyzny z cierpkim finiszem.
Grona Blaufränkischa pochodzące z dwudziestu oddzielnych działek, które znajdują się na południowym zboczu Spitzerbergu, w winnicach Spitzer, Roterd, Panhölzer, Holzweingärten i Kranzen. Wiek winorośli od piętnastu do trzydziestu pięciu lat, gdzie te starsze są odpowiedzialne za Seide (jedwab), a młodsze zapewniają Samt (aksamit). Jak mówi Dorli Muhr "to, co je wszystkie łączy, to precyzyjna ekspresja wapiennej gleby, wyrafinowane aromaty jagód i orzeźwiająca, strukturalna kwasowość". Czyste, niczym niezmącone piękno.
Pyszny Rodańczyk, urzekający, ciepły, niemal świąteczny i relaksujący, w skrócie wszystko, czego szukasz do spędzenia czasu w dobrym towarzystwie!
Hochäcker jest jedną z najstarszych parcel w Horitschon. Jej nieskaliste, twarde i gliniaste podłoże przeplatane żelazem oraz 40-letnie winorośle, dają gęste, skoncentrowane i krwiste wino. Ślinka cieknie!
Zjawiskowe, naturalne Carignan z Roussillon, rosnące na gnejsie, pełne spontaniczności, z pikantnym napięciem i terroirystyczną słonością. Czyste piękno zamknięte w butelce!
Prowokujący i indywidualny, sycylijski Syrah, o którym mówi się, że rośnie na wyspie lepiej niż gdziekolwiek na świecie, słony i pachnący czarnymi oliwkami. A na etykiecie biedronka (jak wskazuje nazwa). Arcydzieło!
Les Gravilices (fr. żwir), czyli Cabernet Franc ze żwirowej, przepuszczalnej gleby, gdzie dojrzewanie jest wczesne i zawsze daje doskonale dojrzałe grona. Głębia i powaga, z lekką dozą rozpusty. Wspaniały towarzysz przy stole, który, choć czerwony, przednio spisuje się z rybami. Wino, które otwiera oczy w kuchni!
Wino strukturalne nadające się do długiego leżakowania, Casè Riva del Ciliegio to Pinot Noir o dość wyrazistym, mocno owocowym smaku. Wysokość winnicy i skład gleby (glina i wapień) dają wino wytrawne, ostre i mineralne, na które trzeba czekać, które nie boją się ewolucji. Doskonałe!
Organiczna Valpolicella Ripasso Superiore od braci Pra. Wytworzona znanymi od pokoleń rzemieślniczymi metodami
Graupert w miejscowych dialekcie, to dzikość, nieokiełznanie. Wino, które rodzi się wolne wśród stad krów i które daje szansę na delektowanie się Zweigeltem w jego najdzikszej i najbardziej pikantnej formie.
Urokliwe, spontaniczne Sangiovese dedykowane dziadkowi producenta, zwanego pieszczotliwie Beppino di Brigo. Harmonia, soczysty owoc i żywa kwasowość. Czego chcieć więcej przy stole?
Merlot z Borc Dodòn, z dwuhektarowej winnicy, która spoczywa na glebie bogatej w glinę, piasek i muł. Wyraziste, pachnące i mineralne. Doskonałę do kuchni Friuliańskiej.
Czerwona Loara to królestwo szczepu Cabernet Franc. A Thierry Germain uchodzi za jednego z najlepszych w tym regionie. Po wizycie w Wachau w 2005 roku 'nawrócił' a właściwie odwrócił od nadmiernego stosowania beczek. Dodatkowo przekonał się do upraw biodynamicznych ( posiada certyfikat ).
Wino zwiewne, zmysłowe, urzekające ...
Wino od Dirka Niepoorta starzone w amforach od 6-8 miesięcy. Stare, 40-50 letnie krzewy - dla koneserów tego stylu. W litrowych butelkach.
Niezwykle ciemne, niemal nieprzeniknione Lambrusco Grasparossa, pełne owocu i ziół, głębokie jak studnia, przenikliwe i przede wszystkim doskonałe w kuchni.
Obrazoburcze Nerello Mascallese z odrobiną bratniej krwi czyli Nerello Capuccio. Powulkaniczny, etneński pumeks i naturalność winifikacji. Dziki obłęd!
Chrupkie i napięte, niezwykłe wino. Cuvee z prefilokserycznych winorośli na 0,3 ha, 400 krzewów. Nieszczepione. Poprzez analizę DNA i ampelografię zidentyfikowano 11 starych odmian. 65% Bouchlalès i 25% Merlot oraz Mancin, Castet, Cot, Carménère, Peloursin, Cabernet Franc, Cabernet Sauvignon, Baco Red i 2 nieznane szczepy... Kosmos!
Biodynamiczne Temranillo z niewielkim dodatkiem Graciano, ze starych, ponad 50-letnich krzewów porastających wapienne skały na wysokości 646 metrów n.p.m. Bądź moim natchnieniem, jak śpiewał niezapomniany Andrzej Zaucha.
* David Sampedro i Melanie Hickman to ludzie stojący za sukcesem Bodegas Bhilar. On pochodzi z Elvillar, a ona przeprowadziła się z Hawajów, aby rozpocząć nowe życie w otoczeniu winnic w sercu Rioja Alavesa. Tworzą różne kolekcje, w tym trzy wina pod marką Struggling Vines, pochodzące ze starych winorośli uratowanych dzięki Melanie, która zainwestowała swoje pieniądze emerytalne i nazwała je imieniem swojego ukochanego zmarłego psa Hapy.
Włoskie szczepy, to również sól tej ziemi. W Mendocino rosną z powodzeniem Arneis, Barbera, Dolcetto, Montepulciano i Nebbiolo. To one tworzą to zdumiewające i ze względu na fermentację węglową, dają klasyczne dla kraju nuty coca, czy jak kto woli, pepsi coli. A może to tylko nasze przywidzenia? Niesamowicie soczyste, smakowite i kulinarnie doskonałe wino. Zakochacie się! I pamiętajcie, żeby je schłodzić, odwdzięczy się.
Esencja tego czym jest Cabernet de Loire. Ekologiczna uprawa na specyficznej, bardzo wąskiej (5-6m), piaszczystej żyle na wapiennym podłożu. Ze względu na gęstość nasad wszelkie prace wykonywane są ręcznie jedynie z pomocą koni.
